İnşaat demirinin en ucuz olduğu ülke Türkiye

Ekim ayının ikinci haftasında bazı müteahhitler ve müteahhitlik kuruluşlarınca, “8 ay önce 800 TL olan inşaat demiri fiyatları, bugün 1600 TL seviyelerinde seyretmekte ve fiyatlar % 100’ün üzerinde arttığı” yönünde açıklamalarda bulundukları görülmüştür. Yılbaşındaki seviyesine kıyasla, % 18 oranındaki KDV dahil, inşaat demiri fiyatları TL bazında % 13,3 oranında artışla, 1280 TL/ton seviyesinden, 1450 TL/ton seviyesine yükselmiştir. Demir çelik ürün fiyatları, dünya çapında ABD doları üzerinden işlem gördüğünden, sözkonusu artış, tümüyle kur farkından kaynaklanmakta, Dolar cinsinden ise, fiyatların gerilediği gözlenmektedir.

Demir çelik ürünleri, emtia niteliği ile fiyatları uluslar arası piyasada belirlenen ürünler arasında yer almaktadır. Petrol, bakır, çinko, nikel gibi ana metallerin fiyatlarındaki seyrin, yurtiçi enflasyon oranları ile bağdaştırılması nasıl mümkün değil ise, demir çelik ürünlerinin fiyatlarındaki gelişmelerin de enflasyon oranları ile açıklanması mümkün değildir. Bu nedenle, demir çelik ürünleri fiyatları ile enflasyon oranları arasında paralellik aranması, demir çelik sektörüne ilişkin bilgi eksikliğinden kaynaklanmaktadır.

Dünya çelik sektöründe kapasite fazlalığı bulunmakta ve bunun yanında, dünya genelinde üretici sayısının çok fazla olması, piyasalarda spekülasyonu engellemektedir. Benzer durum Türkiye için geçerlilik taşımaktadır. 30 adet ham çelik üreticisi, 200’ün üzerinde haddehane, onlarca çelik servis merkezi ve 100’ün üzerinde ticaret firmasının faaliyet gösterdiği Türkiye çelik piyasasında, hiçbir şekilde spekülasyon ve suni fiyat artışları yapmak mümkün değildir. Ayrıca, ihtiyacının iki misli civarında inşaat demiri üretimi yapan Türkiye’nin, dünyanın en büyük inşaat demiri ihracatçısı konumunda bulunması, yurtiçi fiyatların daha cazip olduğu durumlarda, ihracatın süratle iç piyasaya yönelmesi sebebiyle, Türkiye piyasasının spekülasyona açık olmasını engelleyici rol oynamaktadır.

Rekabet Kurumu’nun, son aylarda inşaat demiri fiyatlarındaki yükselişe ilişkin olarak artan şikayetler üzerine 16 Haziran 2011 tarihinde başlatmış olduğu ve 7 Ekim 2011 tarihinde üye kuruluşlarımıza intikal eden ön araştırma sonucunda;

• Uzun demir-çelik fiyatlarındaki artışların, teşebbüsler arasındaki bir anlaşma ve/veya koordinasyon sonucu meydana gelmediği,

• İncelenen teşebbüslerin nervürlü inşaat demiri için uyguladığı fiyatların, dünya fiyatlarıyla büyük ölçüde paralellik gösterdiği, yönündeki açıklamaları da bu durumu teyit etmektedir.

Hâl böyle iken ve demir çelik ürünlerinde gerek Dolar bazında, gerekse ulusal para birimi bazında fiyat hareketleri tüm dünyada yaşanır iken, sözkonusu fiyat hareketlerinin, yalnızca, inşaat demirinin en ucuz olduğu Türkiye’de, yurtiçi enflasyon bazında değerlendirmeye tabi tutularak, şikayete konu edilmesi yadırganmaktadır